Theo quy định của pháp luật hiện hành, lãi suất giới hạn áp dụng trong hợp đồng vay tiền hiện nay là bao nhiêu? Trường hợp hợp đồng áp dụng mức lãi suất vượt mức quy định thì bị xử lý như thế nào?

Giới hạn lãi suất trong hợp đồng vay tiền là bao nhiêu?
Khoản 1 Điều 468 Bộ luật Dân sự 2015 quy định về lãi suất vay như sau:
“1. Lãi suất vay do các bên thỏa thuận.
Trường hợp các bên có thỏa thuận về lãi suất thì lãi suất theo thỏa thuận không được vượt quá 20%/năm của khoản tiền vay, trừ trường hợp luật khác có liên quan quy định khác. Căn cứ tình hình thực tế và theo đề xuất của Chính phủ, Ủy ban thường vụ Quốc hội quyết định điều chỉnh mức lãi suất nói trên và báo cáo Quốc hội tại kỳ họp gần nhất.
Trường hợp lãi suất theo thỏa thuận vượt quá lãi suất giới hạn được quy định tại khoản này thì mức lãi suất vượt quá không có hiệu lực.”
Dựa trên quy định này, các bên trong hợp đồng vay tiền được quyền tự do thỏa thuận về lãi suất, tuy nhiên phải tuân thủ giới hạn không vượt quá 20%/năm của khoản tiền vay (trừ trường hợp luật khác có liên quan quy định khác).
Hợp đồng vay tiền không thỏa thuận rõ lãi suất thì xử lý như thế nào?
Theo khoản 2 Điều 468 Bộ luật Dân sự 2015:
“2. Trường hợp các bên có thỏa thuận về việc trả lãi, nhưng không xác định rõ lãi suất và có tranh chấp về lãi suất thì lãi suất được xác định bằng 50% mức lãi suất giới hạn quy định tại khoản 1 Điều này tại thời điểm trả nợ.”
Do đó, trường hợp bên vay và bên cho vay không xác định rõ lãi suất trong hợp đồng vay tiền, thì khi đó, mức lãi suất vay sẽ được tính bằng 50% mức lãi suất giới hạn theo quy định. Mà khoản 1 Điều 468 Bộ luật Dân sự đã quy định, mức lãi suất vay không được vượt quá 20%/năm. Vì vậy, trong trường hợp này, mức lãi suất được áp dụng là 10%/năm.
Hậu quả khi hợp đồng vay tiền vượt quá mức lãi suất quy định ra sao?
Trường hợp hợp đồng vay áp dụng mức lãi suất vượt quá giới hạn thì theo quy định tại khoản 1 Điều 468 Bộ luật Dân sự 2015, phần lãi suất mà hai bên đã thoả thuận mà vượt quá mức quy định thì sẽ không có hiệu lực.
Bên cạnh đó, Điều 201 Bộ luật Hình sự 2015 có quy định:
“1. Người nào trong giao dịch dân sự mà cho vay với lãi suất gấp 05 lần mức lãi suất cao nhất quy định trong Bộ luật dân sự, thu lợi bất chính từ 30.000.000 đồng đến dưới 100.000.000 đồng hoặc đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích mà còn vi phạm, thì bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng hoặc phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm.
- Phạm tội thu lợi bất chính từ 100.000.000 đồng trở lên, thì bị phạt tiền từ 200.000.000 đồng đến 1.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 06 tháng đến 03 năm.
- Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 30.000.000 đồng đến 100.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm.”
Theo quy định này, nếu bên cho vay trong hợp đồng vay tiền mà sử dụng mức lãi suất gấp 05 lần mức lãi suất giới hạn 20%/năm thì sẽ bị xử lý về tội cho vay nặng lãi.
Như vậy, nếu hợp đồng vay tiền mà mức lãi suất áp dụng vượt quá lãi suất giới hạn thì phần vượt quá đó sẽ không có hiệu lực. Trường hợp nếu vượt quá gấp 05 lần mức giới hạn, thì bên cho vay buộc phải chịu trách nhiệm hình sự theo quy định của pháp luật.
Trên đây là thông tin về vấn đề lãi suất vay trong hợp đồng vay tiền, Quý khách vui lòng liên hệ với Công ty Luật TNHH Hãng Luật Giải Phóng qua Hotline 1900 6665 để được Luật sư tư vấn và hỗ trợ.
Quý khách cũng có thể liên hệ trực tiếp tại địa chỉ: 100 Đào Duy Anh, phường Đức Nhuận (Phú Nhuận), TP.HCM hoặc qua email: lgp@lgp.vn.
(Nội dung được cung cấp nhằm chia sẻ thông tin và góc nhìn pháp lý mang tính khái quát, hỗ trợ người đọc tiếp cận các quy định hiện hành. Bài viết không được xem là ý kiến tư vấn pháp lý chính thức cho bất kỳ trường hợp cụ thể nào. Do hệ thống pháp luật có thể thay đổi theo từng thời điểm và việc áp dụng phụ thuộc vào từng tình huống thực tế, Quý khách nên trao đổi trực tiếp với luật sư hoặc chuyên gia có chuyên môn để được hướng dẫn phù hợp).
